Οι κρήτες το έκαναν πρώτοι
30 Αυγούστου 2022
Η πιο επική ποδηλασία στην περιοχή της Σητείας για έμπειρους ποδηλάτες
Landscape
Σημείο εκκίνησης
Πισκοκέφαλο
Πισκοκέφαλο
Απόσταση
48 χλμ
48 χλμ
Συνολική ανάβαση
1400μ ↑
1400μ ↑
Μεγιστο/ Ελάχιστο υψόμετρο
735μ / 30μ
735μ / 30μ
Διάρκεια
4 ώρες
4 ώρες
Σημείο τερματισμού
Πισκοκέφαλο
Πισκοκέφαλο
Highlights
- Η διάσχιση του ποταμού της Μαρωνιάς
- Το φαραγγάκι από Κατσιδώνι στον Αι. Γιάννη
- Η θέα με τα βουνά και τις ανεμογεννήτριες
- Η Ζήρος
- Η στάση στο καφέ στην Ζήρο
- Τα βοσκοτόπια απο την Ζήρο στην Σίτανο
- Η Σίτανος
- Η θέα από το Κρυονέρι
- η κατάβαση
Η πιο επική μας διαδρομή στην περιοχή της Σητείας σχεδιάστηκε αποκλειστικά από δορυφορικούς χάρτες χωρίς να είμαστε 100% σίγουροι για το αν τελικά θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί. Δυστυχώς για εμάς που μένουμε στο Ηράκλειο μια διαδρομή στο Ανατολικό άκρο της Κρήτης απαιτεί αρκετό χρόνο μετακίνησης με το αυτοκίνητο. Αν και έχουμε κάνει κατά καιρούς διάφορες διαδρομές στην περιοχή δεν γνωρίζουμε τα Σητειακά βουνά τόσο καλά όσο τα βουνά της Θρυπτής. Σκοπός μας ήταν να κάνουμε μια μεγάλη κυκλική διαδρομή με όσο το δυνατό περισσότερο χωματόδρομο και ελάχιστο ή καθόλου ασφαλτόδρομο. Η σχεδίαση της διαδρομής έγινε στους δορυφορικούς χάρτες με το Google earth. Σε πολλά σημεία της διαδρομής δεν ήταν ξεκάθαρο ότι υπάρχει πέρασμα για να ενώσουμε δυο διαφορετικές περιοχές. Φτιάξαμε λοιπόν δυο εναλλακτικές διαδρομές και ξεκινήσαμε ελπίζοντας ότι θα είμαστε τυχεροί. Ευτυχώς χάρη στην εμπειρία που έχουμε στο να σχεδιάζουμε διαδρομές αλλά και με λίγη τύχη λόγω της αύξησης των τιμών στις τιμές του λαδιού τα καταφέραμε.
Η αφετηρία της διαδρομή είναι στο χωριό Πισκοκέφαλο 3 χιλιόμετρα νότια της Σητείας στον δρόμο προς Ιεράπετρα. Αρχικά ακολουθούμε τον ασφαλτόδρομο προς Ζου αλλά μετά από 1 χιλιόμετρα θα αφήσουμε πίσω μας τον κεντρικό δρόμο για να διασχίσουμε το ποτάμι της Μαρωνιάς. Αρχικά η διαδρομή κινείται παράλληλα με το ποτάμι το οποίο πρέπει να το διασχίσουμε αρκετές φορές ποδηλατώντας άλλοτε σε μικρά μονοπάτια δίπλα από κηπους και άλλοτε σε χωματόδρομους στην ανατολική η την δυτική πλευρά.
Τα πρώτα χιλιόμετρα είναι επίπεδα και εύκολα. Tα παπούτσια μας έγιναν μούσκεμα καθώς το ύψος του νερού σε κάποια σημεία ήταν πάνω από 30 εκατοστά αλλά ευτυχώς στέγνωσαν γρήγορα.
Προσοχή: τις βροχερές ημέρες ή μετά από βροχές το ποτάμι της είναι ορμητικό και επικίνδυνο.
Φουσκές, ένα από τα δενδρα που χρησιμοποιούν οι κρητικοί για την κατασκευή της Κατσούνας (φώτο πάνω)
Μετά από μερικά χιλιόμετρα και αφού φτάσουμε κάτω από το χωριό Μαρωνιά ξεκινάνε οι ανηφόρες. Αρχικά ο δρόμος είναι τσιμεντένιος και οι κλίσεις σε πολλά σημεία ξεπερνάνε το 15%. Ποδηλατούμε μέσα από ελαιώνες στις πλάγιες του βουνού απέναντι από τον αρχαιολογικό χώρο της Πραισού. Το οδικό δίκτυο είναι μεγάλο καθώς υπάρχουν πάρα πολλοί δρόμοι που εξυπηρετούν τις αμέτρητες γεωργικές εκμεταλλεύσεις. Παρόλo που ακολουθούμε την διαδρομή με Gps δεν είναι λίγα τα σημεία που ξεχάσαμε να πάρουμε μια στροφή, κυρίως σε κατηφορικά κομμάτια όπου είμαστε επικεντρωμένοι στον να αποφεύγουμε τις πέτρες παρά να βλέπουμε τη οθόνη του GPS .
Δυστυχώς σε αυτό το κομμάτι της διαδρομής είχαμε την πρώτη σοβαρή βλάβη, οι πάτοι από τα παπούτσια του φίλου μας Χάρη άρχισαν να ξεκολλάνε. Δεν είναι μόνο δύσκολο το να ποδηλατήσεις αλλά και επικίνδυνο. Αν οι πάτοι δεν είναι σταθεροί τα πετάλια spd δεν ξεκλειδώνουν και όταν χρειαστεί να σταματήσει κάποιος θα πέσει μαζί με το ποδήλατο, κάτι το οποίο όλοι έχουμε πάθει στις πρώτες μας βόλτες με κουμπωτά πετάλια. Αφού χαλαρώσαμε τα πετάλια για να απελευθερώνονται πιο εύκολα και δέσαμε τα παπούτσια με μονωτική ταινία συνεχίσαμε ευελπιστώντας ότι δεν θα εγκαταλείψει ο Χάρης λόγω παπουτσιών.
Μετά από 9,5 χιλιόμετρα ποδηλασίας φτάσαμε στο 1ο σημείο για το οποίο δεν ήμασταν σίγουροι ότι ο δρόμος συνεχίζει στην απέναντι πλευρά του βουνού. Είχαμε προετοιμαστεί ότι ίσως χρειαστεί να κουβαλήσουμε τα ποδήλατα για να περάσουμε την ρεματιά ή στην χειρότερη περίπτωση να αλλάξουμε την διαδρομή και να ανέβουμε στο χωριό Κατσιδώνι. Δεν ήταν λίγες φορές στο παρελθόν που έπρεπε να κάνουμε κάτι παρόμοιο, έχουμε μάθει πλέον. Άλλωστε όλοι όσοι ασχολούντε με το mtb γνωρίζουν ότι ποδηλασία βουνού, σπρώξιμο και κουβάλημα είναι άρρηκτα συνδεδεμένα.
Για καλή μας τύχη ο δρόμος που διέσχιζε τον άλλοτε εγκαταλελειμμένο ελαιώνα είχε πρόσφατα καθαριστεί και ανοιχτεί με κάποιο αγροτικό μηχάνημα. Οι ελιές ήταν κλαδεμένες και όλα τα αγριόχορτα που είχαν μεγαλώσει δημιουργώντας μια απροσπέλαστη ζούγκλα είχαν κοπεί. Η πρόσφατη άνοδο στις τιμές του ελαιόλαδου παρότρυνε πολλού κρητικούς να καλλιεργήσουν ελαιώνες που είχαν εγκαταλειφθεί για πολλά χρόνια.
Ανεβαίνοντας τον κακοτράχαλο δρόμο μέσα από τις ελιές, άλλοτε σπρώχνοντας και άλλοτε ποδηλάτώντας, συναντήσαμε για καλή τύχη ένα αγρότη από το Κατσιδώνι ο οποίος μας έδωσε μονωτική ταινία και τέλια (σύρμα στην κρητική διάλεκτο) για να επιδιορθώσουμε και το δεύτερο παπούτσι του Χάρη που και αυτό άρχισε να ξεκολλάει. Προσφέρθηκε μάλιστα να μας κεράσει μια ρακί, που όπως είπε θα μας βοηθήσει να ανέβουμε τις ανηφόρες.
Στο 11 χιλιόμετρο θα συναντήσουμε τον αγροτικό δρόμο που συνδέει το Κατσιδώνι με τον Χανδρά. Ο δρόμος περνάει από ένα μικρό όμορφο φαράγγι με πολλούς εντυπωσιακούς βράχούς και ένα μικρό ρυάκι που έτρεχε νερό την μέρα που περάσαμε.
Βγαίνοντας από το φαραγγάκι και έχοντας καταπληκτική θέα τις ανεμογεννήτριες από πάνω μας θα αφήσουμε τον δρόμο που οδηγεί στον Χανδρά για να ανέβουμε στο μικρό εκκλησάκι του Αγίου Ιωάννη Πρόδρομου, ο δρόμος στον δορυφορικό χάρτη φαίνεται αδιέξοδος. Εδώ θα κάνουμε την πρώτη μας στάση για να φάμε ότι κουβαλάει ο κάθε ένας και να ξεκουραστούμε για 10 λεπτά, άλλωστε οι πρώτες μεγάλες αναβάσεις έχουν τελειώσει και έχουμε φτάσει στα 537μετρα υψόμετρο. Το πέρασμα προς Κατελιώνα είναι το δεύτερο σημείο για το οποίο δεν ήμασταν σίγουροι για τον περνάει, ευτυχώς υπάρχει ένας μικρός δρόμος μέσα στους ελαιώνες. Ta πρώτα 100 μέτρα δεν είναι αρκετά εμφανής καθώς τα χόρτα που έχουν μεγαλώσει έχουν καλύψει τον σπάνια χρησιμοποιούμενο δρόμο.
Έχουμε φτάσει πλέον πάνω από τα 500 μέτρα υψόμετρο σε μια περιοχή με πολλά μικρά οροπέδια κάποια από τα οποία θα διασχίσουμε για να φτάσουμε στην Ζήρο. Στο κεφαλοχώρι της περιοχής υπάρχουν αρκετά καφενεία, ταβέρνες καθώς και μπακάλικα για εφοδιασμό και ξεκούραση. Στο καφενείο το οποίο καθίσαμε για καφέ δύο άλλες παρέες απολάμβαναν σπιτικά μαγειρεμένο φαγητό το οποίο μας γαργαλούσε την μύτη. Δυστυχώς ο χρόνος μας ήταν περιορισμένος και αρκεστήκαμε σε πατατάκια και μπάρες από το μπακάλικο.
Από τη Ζήρο ακολουθούμε τον ανηφορικό ασφαλτόδρομο που οδηγεί στο Λαμνώνι έχοντας για θέα το μεγάλο ραντάρ της αεροπορίας στην κορυφή του Βουνού. Αυτό είναι ίσως και το πιο βαρετό σημείο της διαδρομής μιας και διασκεδάζουμε περισσότερο όταν οδηγούμε σε χωματόδρομους. Στην κορυφή της διαδρομής στο σημείο που πρέπει να πάμε αριστερά για συνεχίσουμε την ποδηλασία μας σε χωματόδρομους δεσπόζει μια μεγάλη πέτρα τοποθετημένη όρθια σαν μενίρ σε γαλατικό χωριό. Η επιγραφή στα Γερμανικά και Ιταλικά, αναφέρετε στην κατασκευή του δρόμου το 1943 κατά την διάρκεια της κατοχής.
Τον βαρετό ασφαλτόδρομο διαδέχεται ένας χωματόδρομος που διασχίζει μια πανέμορφη περιοχή, χαρακτηριστική της Ανατολικής Κρήτης. Το τοπίο είναι βραχώδες και τα δένδρα ελάχιστα, κυριαρχούν οι μικροί θάμνοι και οι πόες που παλεύουν να επιβιώσουν σε ένα μέρος που δέχεται τις λιγότερες βροχοπτώσεις στην Κρήτη. Τον Φεβρουάριο που κάναμε την διαδρομή υπήρχε αρκετή πρασινάδα, παρόλο που είχαμε ένα πολύ ζεστό χειμώνα. Το καλοκαίρι τα πάντα έχουν ξεραθεί ακόμα και τα θυμάρια έχουν αλλάξει φύλλωμα για να αντέξουν την έλλειψη νερού και την ζέστη. Το τοπίο είναι μαγικό.
Ποδηλατούμε για αρκετή ώρα σχεδόν στο ίδιο υψόμετρο περνώντας μέσα ή δίπλα από κάποια μικρά εγκαταλειμμένα μετόχια,. Το χωριό που με εντυπωσιάζει με το όνομα του είναι η Ζακαθος, αν και είναι η τρίτη φορά που περνάω από εδώ δεν το έχω επισκεφτεί ποτέ. Το όνομα μου θυμίζει κάτι το Μινωικό όπως Ζάκρος, Ζώμυνθος ή και Ζαρός.
Μετά από ένα σύντομο αλλά διασκεδαστικό downhill φτάνουμε στην Σίτανο ένα πανέμορφο χωριό που ξεπροβάλει σαν όαση στο τραχύ τοπίο. Το χωριό δεν φαίνεται να έχει αλλάξει και πολύ τα τελευταία χρόνια και διατηρεί τον παραδοσιακό του χαρακτήρα χωρίς σύγχρονα τσιμεντένια σπίτια με άσχημα μπαλκόνια. Κάπως έτσι πρέπει να ήταν τα χωριά στην Κρήτη πριν από 80 ή 100 χρόνια. Δυστυχώς όμως αυτή η έλλειψη νέων κατασκευών αντικατοπτρίζει και την εγκατάλειψη των χωριών. Σε όλα τα χωριά από τα οποία περάσαμε συναντήσαμε ελάχιστους νέους, προτιμούν να μείνουν στην πόλη, τα χωριά μας ερημώνουν.
Μετά την Σίτανο υποχρεωτικά θα ακολουθήσουμε τον ασφαλτόδρομο για να φτάσουμε στο Καρύδι. Εδώ θα συναντήσουμε και τα πρώτα αυτοκίνητα μετά από πολύ ώρα καθώς είναι το πέρασμα για Ζάκρο και Ξηρόκαμπο. Από το Καρύδι συνεχίζουμε ξανά από χωματόδρομο με κατεύθυνση το χωρίο Μιτάτο, παράξενο όνομα για χωριό της ανατολικής Κρήτης. Τα Μιτάτα είναι τα πέτρινα κτίρια που χρησιμοποιούσαν οι βοσκοί, κυρίως στον Ψηλορείτη, ως θερινές κατοικίες ή και τυροκομία, στην Ανατολική Κρήτη απουσιάζουν. Το όνομα προέρχεται από το λατινικό metatum που σημαίνει στρατιωτικό κατάλυμα, στα βυζαντινά χρόνια η λέξη Μιτάτο είχε την έννοια του προσωρινού καταλύματος. ίσως όλα αυτά τα μικρά χωριά να αποτέλεσαν προσωρινά καταλύματα, τώρα όλα ερημώνουν.
Από μακριά ξεχωρίζει ο τρούλος της εκκλησίας στο Μιτάτο, θα περάσουμε έξω από το χωριό χωρίς να κάνουμε στάση.
Από το Μιτάτο θα ποδηλατήσουμε στο Κρυονέρι. Μετά από αρκετή ώρα ξαναβλέπουμε θάλασσα. Η θέα ατελείωτη, από εδώ φαίνεται το ακρωτήριο Λίθινο και η Σητεία, μαγεία. Από το Κρυνέρι θα συνεχίσουμε από τον ασφαλτόδρομο που οδηγεί στην Ρούσα Εκκλησιά σύντομα όμως θα μπούμε ξανά σε χωματόδρομο.
Αν και αρχικά δοκιμάσαμε να κατέβουμε από ένα ευδιάκριτο αλλά πολύ απότομο μονοπάτι εγκαταλείψαμε γρήγορα καθώς τα ποδήλατα μας (cross country) δεν είναι για τέτοιου είδους καταβάσεις. Με κατάλληλα ποδήλατα enduro θα ήταν περισσότερο διασκεδαστικό, ίσως κάποιοι ντόπιοι endurάδες να τα χρησιμοποιούν. Επιστέφουμε πίσω και ξαναβρίσκουμε τον αγροτικό χωματόδρομο, ξεκινάμε την μεγάλη κατάβαση της διαδρομής, γρήγορη, εντυπωσιακή με θέα που κόβει την ανάσα. Από τα 620 μέτρα θα κατέβουμε στα 30. Δεν προλαβαίνω να τραβήξω φωτογραφίες καθώς πρέπει ταυτόχρονα να βλέπω το Gps για να μη χαθώ στο δαιδαλώδες δίκτυο με αγροτικούς δρόμους και να αποφύγω τις πέτρες και τα εμπόδια. Τα μάτια έχουν θολώσει από τα τραντάγματα και τα φρένα σκληρίζουν, κάνουμε μια σταση για φωτογραφία και να μετρηθούμε, πρέπει να βεβαιωθούμε ότι δεν χάσαμε κάποιον ποδηλάτη. Ευτυχώς πρόλαβα να γράψω μερικά στιγμιότυπα με την GoPro.
Προσοχή: Τις βροχερές ημέρες ή μετά από βροχή το ποτάμι είναι ορμητικό και επικύνδυνο.
Προσοχή: Η διαδρομή δεν μπορεί να γίνει με αυτοκίνητο ή άλλο μηχανοκίνητο όχημα.
Maps
ασφαλτόδρομος
χωματόδρομος
μονοπάτι
κουβάλημα/σπρώξιμο
εναλλακτική διαδρομή
Κατεβάστε το αρχείο gpx δωρεάν!
